Ethereum’un kurucu ortağı Vitalik Buterin, Cuma günü yaptığı açıklamada 2026 yılının Ethereum için dönüm noktası olacağını belirtti. Buterin’e göre, platformun on yıldır yaşadığı merkezileşme ve özyönetim kaybı bu yıl tersine dönecektir.
Buterin, X platformunda yayınladığı mesajda, “Ethereum’un bugüne kadar yaptığı her değer tavizi – ana akım benimseme adına kendimizi bu kadar sulandırmaya gerçekten değer mi diye düşündüğünüz her an – artık bu tavizi vermiyoruz” ifadelerini kullandı.
Bu açıklama, yıllarca süren aracı hizmetlere bağımlılık ve kademeli merkezileşme sürecinin ardından Ethereum’un gizlilik, merkeziyetsizlik ve kullanıcı özerkliğine yeniden odaklandığının işaretidir.
Ethereum’da Neler Ters Gitti?
Buterin, platformda yaşanan sorunları açıkça kabul etti. Düğüm çalıştırmanın zorlaşması, merkeziyetsiz uygulamaların veri sızıntısı yapan devasa yapılara dönüşmesi ve cüzdanların kullanıcı verilerini merkezi RPC sağlayıcıları üzerinden yönlendirmesi temel sorunlar arasında yer almaktadır.
Kullanıcıların verileri yerel olarak doğrulaması yerine, bilgiler giderek daha fazla merkezi Uzaktan Prosedür Çağrısı sağlayıcıları aracılığıyla aktarılmaktadır. Bu durum, Ethereum’un merkeziyetsizlik felsefesiyle çelişmektedir.
Blok oluşturma süreci de az sayıda operatör arasında yoğunlaşmıştır. Bu yoğunlaşma, Ethereum’un sansür direncini zayıflatmış ve işlem dahil etme sürecini merkezi kontrol altına almıştır.
Teknik Çözümler Yolda
Buterin’in yol haritası, birden fazla teknik çözüm içermektedir. Hafif Helios istemcisi, kullanıcıların tam düğüm çalıştırmadan blok zinciri verilerini yerel olarak doğrulamasını sağlayacaktır.
Oblivious RAM ve Özel Bilgi Erişimi gibi kriptografik teknikler, merkeziyetsiz uygulamalara erişim sırasında gözetimi önleyecektir. Bu teknolojiler, kullanıcı gizliliğini korurken platformun işlevselliğini sürdürecektir.
Sıfır bilgiye dayalı Ethereum Sanal Makine uygulamaları ve blob’a bağlı kayıtlar, yerel düğüm işlemlerini basitleştirecektir. Gelecek yükseltmeler ise genel işlem kullanıcı deneyimine uygun sorunsuz özel ödemeleri hedeflemektedir.
Gizlilik Odaklı Girişimler
Ethereum Vakfı, 2025’in sonlarında Kohaku cüzdan çerçevesini açık kaynaklı gizlilik araç seti olarak piyasaya sürdü. 47 üyeli Gizlilik Kümesi, gizliliği birinci sınıf ağ özelliği haline getirmeye odaklanmaktadır.
Ethereum’un Pectra güncellemesinde geçen yıl tanıtılan EIP-7702’nin ardından sosyal kurtarma cüzdanları ivme kazanmıştır. Buterin, en az 2021’den beri kurumsal arka kapılar oluşturmadan kurtarma anahtar kelimelerini kaybeden kullanıcıları korumak için bu tür çözümleri savunmaktadır.
Hesap soyutlaması için ERC-4337 ve sansür direnci için FOCIL gibi ağ iyileştirme önerileri, Glamsterdam gibi gelecek hard fork’lar aracılığıyla hayata geçirilecektir.
Uzun Vadeli Dönüşüm Süreci
Buterin, dönüşümün birden fazla protokol yükseltmesinin ötesine uzanan “uzun yol” olacağı konusunda uyarıda bulundu. Ethereum’un gizlilik ve merkeziyetsizliği tam anlamıyla geri kazanması, kapsamlı teknik geliştirmeler ve topluluk çabası gerektirecektir.
2026 yılı, Ethereum için yeni başlangıcı simgelemektedir. Platform, ana akım benimseme uğruna verdiği tavizleri geri almaya ve orijinal değerlerine dönmeye kararlıdır. Buterin’in vizyonu, Ethereum’u hem ölçeklenebilir hem de merkeziyetsiz tutan platformu inşa etmektir.
Kullanıcı gizliliği, düğüm merkeziyetsizliği ve sansür direnci, önümüzdeki dönemde Ethereum ekosisteminin temel öncelikleridir. 2026’da hayata geçirilecek teknik yenilikler, bu hedeflere ulaşmada kritik rol oynayacaktır.
