ABD Senato Bankacılık Komitesi, kripto para sektörüne kapsamlı düzenleme getirmeyi amaçlayan Dijital Varlık Piyasası Clarity Act’i (CLARITY Act) 15-9 oyla kabul ederek Senato genel kuruluna taşıdı. Oylama sırasında Demokrat parti saflarında belirgin bir ayrışma yaşandı: Arizona Senatörü Ruben Gallego ve Maryland Senatörü Angela Alsobrooks, Cumhuriyetçi üyelerin tamamına katılarak tasarıya destek verirken, komitedeki diğer tüm Demokrat üyeler karşı oy kullandı.
İki Demokrat Senatörün Koşullu Desteği
Gallego ve Alsobrooks’un evet oyu, kripto sektörü açısından beklenmedik bir gelişme oldu. Her iki senatör de daha önce, Başkan Donald Trump’ın kişisel kripto girişimlerini sınırlandıran etik hükümlere ilişkin bir anlaşma sağlanmadıkça tasarıya destek vermeyeceklerini açıklamıştı. Oylama anına kadar böyle bir anlaşma sağlanamamasına rağmen, her iki senatör de koşullu destek verdi.
Alsobrooks’un sözcüsü, senatörün “iyi niyetli müzakerelerin sürmesi” nedeniyle evet oyu kullandığını ve “etik konusundaki görüşmelerin devam edeceğini” belirtti. Alsobrooks oylama sırasında yaptığı açıklamada, “Bugünkü oyum, iyi niyetli çalışmayı sürdürme oyudur. Yapılacak daha çok iş var” dedi.
Gallego ise oylamanın ardından, etik güvencelere ilişkin anlaşma sağlanamazsa genel kurul oylamasında karşı oy kullanmaktan çekinmeyeceğini ifade etti. “Tüm seçilmiş yetkililer için etik koruma rayları konusunda bir anlaşmaya yaklaştık ancak henüz tamamlayamadık. Genel kurul oylamasına kadar bu konu çözülmezse, geçmişte yaptığım gibi hayır oyu kullanmaktan çekinmeyeceğim” dedi.
Tasarının Kapsamı ve Sektörel Etkileri
309 sayfalık Clarity Act, ABD’deki kripto faaliyetlerinin büyük bölümünü yasal çerçeveye kavuşturmayı hedeflemektedir. Tasarı, dijital varlık piyasasının düzenlenmesinde Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) ile Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu’nun (CFTC) yetkilerini tanımlamaktadır.
Coinbase, Circle ve Ripple gibi büyük kripto şirketleri tasarının destekçileri arasında yer almaktadır. Girişim sermayesi firması Andreessen Horowitz de projenin önemli savunucuları arasındadır. Senato Bankacılık Komitesi Başkanı Tim Scott, tasarının gerekliliğini şu sözlerle ifade etti: “Yıllarca dijital dünya düzenleyici bir gri bölgede sıkışıp kaldı. Geliştiriciler, girişimciler ve yatırımcılar belirsizlikle karşı karşıya bırakıldı. Hükümetin kuralları belirlemesi gerekirken, onlar denetim eylemleriyle yüz yüze geldiler.”
Ancak tasarı ciddi muhalefet de toplamaktadır. Bankacılık sektörü, stablecoin sahiplerine faiz benzeri ödemeler yapılmasının banka mevduatlarını azaltabileceği ve kredi kaynaklarını daraltabileceği uyarısında bulunmaktadır. Kolluk kuvvetleri, mevcut düzenlemenin dijital varlıklar aracılığıyla gerçekleştirilen yasadışı finansal işlemleri yeterince engellemediğini savunmaktadır. AFL-CIO dahil büyük işçi sendikaları ise kripto’nun meşrulaştırılmasının finansal istikrarı tehdit edebileceğini ve emeklilik hesaplarını riske atabileceğini bildirmiştir.
Trump’ın Kripto Bağlantıları ve Etik Tartışması
Tasarının en tartışmalı boyutu, seçilmiş yetkililerin kripto sektöründen kişisel kazanç elde etmesine yönelik etik düzenlemelerdir. Başkan Trump ve ailesi, 2024 yeniden seçilme kampanyasından bu yana çok sayıda kripto girişimine yatırım yapmıştır. Trump’ın kurucu ortağı olduğu World Liberty Financial, yabancı devletlerle anlaşmalar gerçekleştirmiştir. Göreve başlamasından birkaç gün önce piyasaya sürdüğü meme kripto, yaklaşık 80 milyar dolar değerlemeye ulaştıktan sonra sert düşüş yaşamıştır.
Senatör Elizabeth Warren, tasarının “kripto sektörü tarafından, kripto sektörü için yazıldığını” belirterek sert eleştirilerde bulundu. Warren, “Başkan ve ailesi yalnızca bir yılda kripto anlaşmalarından en az 1,4 milyar dolar kazanç elde etti, ancak bu tasarıda bunu engelleyecek hiçbir hüküm bulunmuyor” dedi.
Beyaz Saray kripto danışmanı Patrick Witt ise etik kurallarının “başkandan stajyere kadar herkese eşit biçimde” uygulanmasını desteklediklerini, ancak belirli bir makamı hedef alan düzenlemeleri kabul etmeyeceklerini açıklamıştır.
Komite Oturumundaki Prosedür Tartışmaları
Oylama sürecinde önemli prosedürel gerilimler yaşandı. Komite Başkanı Tim Scott, Cumhuriyetçi üyeleri zor durumda bırakacak bazı değişiklik önergelerinin oylanmasını engelledi. Bu önergelerden biri, bankacılık lobisi ile kripto sektörü arasında süregelen stablecoin faiz tartışmasına yönelikti. Bir diğeri ise kolluk kuvvetlerinin talep ettiği merkezi olmayan finans (DeFi) değişikliklerini içermekteydi.
Gerilimi artıran unsur, Scott’ın bu oylamaları teknik bir kaleme alma hatası gerekçesiyle engellemesi, ancak aynı hatayı içeren diğer önergelerin oylanmasına izin vermesiydi. Warren bu duruma tepki göstererek, “Kolluk kuvvetleri ve topluluk bankaları, kendi bakış açılarının neden duyulamadığını sorgulayacaktır” dedi.
Son dakika manevrasıyla ek değişiklik önergeleri kabul edildi ve bu önergeler çift partili destek gördü. Bu hamle, tasarının komiteden geçmesini sağlayan dönüm noktası oldu.
Genel Kurul Süreci ve Beklentiler
Tasarının Senato genel kurulundan geçmesi için en az 60 oy gerekmektedir. Bu rakam, en az yedi Demokrat senatörün desteğini zorunlu kılmaktadır. Ayrıca tasarının, Senato Tarım Komitesi’nin versiyonuyla birleştirilmesi ve ardından geçen yıl farklı bir sürümünü onaylayan Temsilciler Meclisi’nden de geçmesi gerekmektedir.
Senatör Kirsten Gillibrand’ın ifade ettiği üzere, oylamanın Ağustos ayına kadar gerçekleşmesi beklenmektedir. Yaz tatili ve ara dönem seçimleri öncesinde yasama takvimine sığdırılması gereken süreç, büyük gecikmelere tahammül edememektedir.
Kripto sektörü temsilcileri oylamayı olumlu karşıladı. Blockchain Association CEO’su, “Kalıcı dijital varlık politikası çift partili bir temele dayanmalıdır ve bugünkü oylama, net kuralların gerekliliğinin parti çizgilerinin ötesinde kabul gördüğünü yansıtmaktadır” açıklamasını yaptı.
Stand With Crypto kuruluşu, oylama sonuçlarını senatörlerin değerlendirme puanlarına yansıtacağını duyurdu. Coinbase’in ana destekçisi olduğu Fairshake süper PAC’ı ise Kasım ara dönem seçimlerinde 100 milyon doların üzerinde harcama planlamaktadır.
Not: Bu makale bilgilendirme amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi niteliği taşımamaktadır.
